Mayday, mayday: Καλό Μάη μήνα!

Το ελληνικό μαγιάτικο στεφάνι, σύμφωνα με τη λαογραφική καταγραφή, (Αικ.Καμηλάρη) ,

"κατασκευαζόταν με βέργα από ευλύγιστο και ανθεκτικό ξύλο κλήματος ή άλλο και στολιζόταν με λουλούδια και κλαδάκια καρποφόρων δέντρων, όπως η αμυγδαλιά, η συκιά και η ροδιά. Ακόμα, το διακοσμούσαν με στάχυα από σιτάρι και κριθάρι, με κρεμμύδι αλλά και σκόρδο για το μάτι. Η χρησιμοποίηση πρασινάδας και όχι τόσο λουλουδιών με σκοπό τη μετάδοση της γονιμότητάς τους ήταν το κύριο χαρακτηριστικό των μαγιάτικων συνηθειών. Στον αγροτικό χώρο, μάλιστα, δε θεωρείτο απαραίτητο το πλέξιμο στεφανιών. Αρκούσε η τοποθέτηση πάνω από την πόρτα του σπιτιού μιας δέσμης από χλωρά κλαδιά ελιάς, συκιάς, νερατζιάς, πορτοκαλιάς και άλλα μαζί με λουλούδια. Απαραίτητη ήταν, επίσης, η ύπαρξη μεταξύ τους φυτών αποτρεπτικών… του κακού, όπως είναι η τσουκνίδα, το σκόρδο και άλλα".
Στα καθ' ημάς, η μάνα μου έβαζε οπωσδήποτε στάχυ και φρέσκο κρεμμύδι σαν πρασινάδα, άγριες μαργαρίτες και πασχαλιά, ρόδα και λουλούδι καυκαλήθρας, άγρια και ήμερα μαζί δηλαδή και ένα άγριο αγγιναράκι αν θυμάμαι καλά! Απλό κλαδί για το καλό ή και καθόλου, έβαζαν τα σπίτια που είχαν πένθος. Ήταν συνήθεια όπως και την Καθαρά Δευτέρα, το πικ νικ , το φαγητό στην εξοχή, όπου κόβαμε τη λαμπριάτικη κουλούρα που φυλασσόταν επί τούτου, ακόμα και ξερή και την τρώγαμε μουσκεμένη, δεν θυμάμαι όμως γιατί.. Μας ξύπναγε με ένα τραγουδάκι κάπως σαν "Μας ήρθε ο Μάης, φωτολουσμένος.."

Πάνω σε αυτήν την περιγραφή βασίζονται και οι οδηγίες για το πλέξιμο ενός τέτοιου στεφανιού, από την πολύξερη Ματιά!
"Μεσ'στου Μαγιού τις μυρωδιές", από πολύ παλιά, όταν το μήνα θαργηλίωνα κρεμούσαν τις ειρεσιώνες πάνω από τις πόρτες, το έκαναν για καλή τύχη και γονιμότητα των χωραφιών το χρόνο που ερχόταν. Εκεί έμεναν, μέχρι μια νέα ειρεσιώνη, ένα νέο κλαδί, συνήθως ελιάς ή δάφνης με πορφυρές κορδέλες μαλλιού, αντικαταστήσει τα περσινά και ξεραμένα. Η ειρεσιώνη είναι πιθανόν να πήρε το όνομά της από το μαλλί "είρος", που έπαιρναν από το ιερό ζώο. Για τους αρχαίους Έλληνες αποτελούσε σύμβολο ευφορίας και γονιμότητας. Το ξερό κλαδί καιγόταν πριν αντικατασταθεί, όπως κάνουμε και με τα σύγχρονα στεφάνια της Πρωτομαγιάς, στις φωτιές του Αγιαννιού, το καλοκαίρι..

Tα λουλούδια του Μαγιού βέβαια σήμερα, δεν αποτελούν, ίσως, τίποτα περισσότερο από μια όμορφη και μυρωδάτη σύνθεση -(ευχαριστώ Artois)-, χωρίς να παραπέμπουν σε συσχετισμούς καλής τύχης, ευφορίας, ευτυχίας και υγείας.



Μεσ' στις προλήψεις και τούτος ο μήνας: «Το Μάη μήτε δέντρο να φυτέψεις, μήτε παιδί να παντρέψεις», λέει ο λαός και το παλιό μας post.
Aφορμή για τις δεισιδαιμονίες και τις προλήψεις που έφτιαξαν την πιο πάνω παροιμία, είναι η συνήχηση των λέξεων μάγια και μαγεία, καθώς και της λέξης Μάης ..
Επίσης στον "καταραμένο τόπο Μάη μήνα βρέχει" (πού είπαμε ότι έκανε πλημμύρες χθές;) Αλλά και "Ο Μάης θέλει τα νερά κι ο θεριστής το ξύδι " κι ο "Μάης θέλει τ'Άνθη και Απρίλης τη δροσιά"! Aν και τά ρόδα λογίζονται λουλούδι του Μαγιού, όμως διεθνές σύμβολο του Μάη είναι το Lilly of the Valley και πέτρα ημιπολύτιμη το σμαράγδι
Όλες στην ηλικία μου το χορέψαμε στο σχολειό
Μεσ ' του Μαγιού τις μυρωδιές, τα κόκκινα κεράσια
για δες τε πως χορεύουνε της Κρήτης τα κοράσια..

και τραγουδήσαμε
«Ο Μάιος μας έφτασε εμπρός βήμα ταχύ
να τον προϋπαντήσουμε παιδιά στην εξοχή,
Λουλούδια ας διαλέξουμε και ρόδα και κρίνα
Στεφάνι να πλέξουμε του Μάη μ' εκείνα,
Του Μάη που σήμερα γιορτάζει στη γή (δις)
Η θάλασσα γίνεται καθρέφτης και πάλι..» (ουπς, δεν θυμάμαι παρακάτω ..κάποιος να βοηθήσει!)

Ακούμε Θεοδωράκη,Αφροδίτη Μάνου,Κίνησε ο Μάης για να ρθεί και στη συνέχεια Χατζηδάκι, Μητσιά-Γαλάνη Παράξενη Πρωτομαγιά και κατά Σαββόπουλο Πρωτομαγιά
To όμορφο στεφάνι είναι Ανθοπωλείου στο Ιντερνετ